على محمدى

355

شرح اصول استنباط ( فارسى )

مىدانند كه يا خود او جنب شده و غسل جنابت بر وى واجب گشته و يا رفيق او جنب است ولى به علم اجمالى خود اعتنا نمىكند زيرا كه اگر فى الواقع رفيق او جنب شده باشد به وى مربوط نيست و مورد ابتلائش نيست و امّا نسبت به خودش هم كه صرف احتمال است و شك دارد جنب شده يا نه اصالة عدم الجنابة يا استصحاب بقاء طهارت جارى مىكند و هكذا آنديگرى . قوله : نعم : آرى گاهى يك اثر مشتركى پيدا مىشود كه بالعرض هردو طرف به شخص واحد مرتبط مىشود كه در اين صورت باز بايد احتياط كند چون در حقيقت مجرّد علم اجمالى نيست بلكه از اين علم اجمالى يك علم تفصيلى متولد شده و مخالفت علم تفصيلى قطعا جايز نيست مثلا اگر يكى از آن دو برفيق خود اقتدا كرد اين مأموم يقين تفصيلى دارد كه نماز او باطل است و منشأ اين علم تفصيلى يك علم اجمالى است و آن اينكه اجمالا مىداند كه يا خود او جنب است و جنب بدون غسل نبايد نماز بخواند و يا امام جماعت وى جنب است و از اين حيث نمازش باطل است يا مثلا اگر احدهما ديگرى را بر دوش گرفته و وارد مسجد كرد در اينجا شخص حامل يقين تفصيلى به ارتكاب حرام دارد و منشأش يك علم اجمالى است كه اجمالا مىداند يا خود جنب است و دخول در مسجد بر او حرام است و يا محمولش جنب است و ادخال او در مسجد حرام است البته اين گونه موارد با مباحث فقهيه انسب است تا بحث‌هاى اصولى و لذا ما با آن تفصيلى كه مرحوم شيخ در رسائل وارد شده بحث نمىكنيم هذا كله راجع به اينكه اطراف علم اجمالى مربوط به دو نفر باشد و امّا اگر پاى يك نفر در ميان است ولى آن يك نفر عنوانش مشخص نيست نظير خنثى كه نمىداند رجل است يا مرئه البته اگر خنثى غير مشكل باشد كه از راهها و علائمى مىتوان فهميد كه مرد است يا زن بحثى نيست چون اگر مرد بود احكام رجال و اگر